Ο Υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν απηύθυνε έκκληση για τη βελτίωση της σχέσης μεταξύ Τουρκίας και Ινδίας, δηλώνοντας ότι οι διαφορές σχετικά με τους στενούς δεσμούς της Άνκαρα με το Πακιστάν δεν πρέπει να εμποδίζουν τη συνεργασία μεταξύ των δύο περιφερειακών δυνάμεων.
Μιλώντας την περασμένη εβδομάδα στη 6η Διάσκεψη IISS Raffles στη Σιγκαπούρη, ο Φιντάν σημείωσε ότι δεν υπάρχει αξιοσημείωτη διμερής διαμάχη μεταξύ Τουρκίας και Ινδίας και ότι υπάρχουν ισχυροί λόγοι για τη διατήρηση μιας θετικής σχέσης.
«Θέλουμε να οικοδομήσουμε εξαιρετικές σχέσεις με την Ινδία. Δεν έχουμε σύνορα με την Ινδία και δεν έχουμε ανεπίλυτα διμερή ζητήματα», δήλωσε ο Φιντάν κατά τη διάρκεια της συνεδρίας ερωταπαντήσεων μετά τη διάσκεψη.
Ο Φιντάν ανέφερε ότι η Τουρκία και η Ινδία δεν έχουν ιστορικό συγκρούσεων και αντ' αυτού έχουν «κάθε βάσιμο λόγο για να οικοδομήσουν μια καλή σχέση».
Ο Υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι η μακροχρόνια σχέση της Άνκαρα με το Πακιστάν βασίζεται σε ιστορική αλληλεγγύη, αλλά αυτό δεν πρέπει να θεωρείται εμπόδιο για τη συνεργασία με το Νέο Δελχί. «Η Τουρκία δεν είναι η μόνη χώρα που έχει καλές σχέσεις και ιστορική αλληλεγγύη με το Πακιστάν σε συγκεκριμένα θέματα», είπε.
Χρησιμοποιώντας ως παράδειγμα τις σχέσεις της Τουρκίας με άλλες μεγάλες δυνάμεις, ο Χακάν Φιντάν δήλωσε ότι οι χώρες πρέπει να μπορούν να χειρίζονται τις διαφωνίες ξεχωριστά και να προχωρούν σε τομείς κοινού ενδιαφέροντος.
«Για παράδειγμα, έχουμε διαφορές με τη Ρωσία σε ορισμένα θέματα, με τις Ηνωμένες Πολιτείες σε άλλα και με κάποιες ευρωπαϊκές χώρες, αλλά μπορούμε να διαχωρίζουμε ένα αρνητικό θέμα από το άλλο. Δηλαδή, μπορούμε να θέτουμε ορισμένα προβλήματα σε παρένθεση και να συνεχίζουμε με τη θετική ατζέντα», εξήγησε.
Ο Φιντάν ανέφερε ότι μια παρόμοια προσέγγιση θα πρέπει να καθοδηγεί και τις σχέσεις μεταξύ Άνκαρα και Νέου Δελχί, προσθέτοντας: «Πιστεύω ότι αυτό είναι που πρέπει να γίνει μεταξύ Τουρκίας και Ινδίας, επειδή μπορούμε να κάνουμε πολλά μαζί, μπορούμε να επωφεληθούμε ο ένας από τον άλλον και είμαστε αρκετά ώριμοι για να κινηθούμε προς αυτή την κατεύθυνση».
Οι σχέσεις μεταξύ Ινδίας και Τουρκίας εισήλθαν σε μια δύσκολη περίοδο μετά τον πόλεμο Ινδίας-Πακιστάν τεσσάρων ημερών τον Μάιο του 2025. Το Νέο Δελχί αντέδρασε στην καταδίκη των ινδικών επιθέσεων από την Άνκαρα κατά τη διάρκεια της κρίσης και στην υποστήριξή της προς το Πακιστάν.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η Τουρκία ήταν μεταξύ των πρώτων χωρών που καταδίκασαν την τρομοκρατική επίθεση κατά αμάχων που πραγματοποιήθηκε στις 22 Απριλίου 2025 στο τμήμα του Κασμίρ που τελεί υπό ινδική διοίκηση, η οποία στη συνέχεια πυροδότησε τον πόλεμο. Το Τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών την ίδια ημέρα χαρακτήρισε το περιστατικό ως «αποτρόπαια επίθεση».
Ωστόσο, μετά τις επιθέσεις της Ινδίας στις 6 Μαΐου 2025 που είχαν ως στόχο μη στρατιωτικές υποδομές στο Πακιστάν, η Τουρκία καταδίκασε τις ενέργειες του Νέου Δελχί και υποστήριξε την έκκληση του Ισλαμαμπάντ για διερεύνηση της τρομοκρατικής επίθεσης της 22ας Απριλίου.
Επανέναρξη διπλωματικών επαφών
Ο Φιντάν έκανε αυτές τις δηλώσεις καθώς εμφανίστηκαν σημάδια επανέναρξης των διπλωματικών επαφών μεταξύ των δύο χωρών μετά την περίοδο έντασης που επικράτησε από το περασμένο καλοκαίρι.
Τον Απρίλιο, η Ινδία προσκάλεσε την Υφυπουργό Εξωτερικών της Τουρκίας, Μπερίς Εκιντζί, στο Νέο Δελχί για τις 12ες Πολιτικές Διαβουλεύσεις των Υπουργείων Εξωτερικών Ινδίας-Τουρκίας, οι οποίες διεξήχθησαν για πρώτη φορά μετά από τέσσερα χρόνια.
Ο έμπειρος Ινδός διπλωμάτης Ταλμίζ Αχμάντ, ο οποίος έχει υπηρετήσει ως πρέσβης στη Σαουδική Αραβία, το Ομάν και τα ΗΑΕ, δήλωσε ότι τα λόγια του Φιντάν και οι πρόσφατες εξελίξεις αποτελούν θετικά μηνύματα για τις σχέσεις Άνκαρα-Νέου Δελχί. «Φαίνεται να υπάρχει πρόθεση και από τις δύο πλευρές να αφήσουν το παρελθόν πίσω και να δουν πώς μπορεί να αποκατασταθεί η σχέση», ανέφερε ο Αχμάντ.
Κοινά συμφέροντα
Ο Αχμάντ τόνισε ότι παρά ορισμένες πολιτικές διαφωνίες, η Τουρκία και η Ινδία έχουν σημαντικά κοινά συμφέροντα και ότι η διμερής σχέση φέρει μια σημαντική, ανεκμετάλλευτη μέχρι στιγμής, δυναμική.
«Πιστεύω ότι στη θετική πλευρά υπάρχουν πολλά που μπορούμε να κάνουμε ο ένας με τον άλλον», δήλωσε ο Ινδός διπλωμάτης, επισημαίνοντας τα δυνατά σημεία της Τουρκίας στους τομείς της ανάπτυξης υποδομών, της μεταποίησης, της ενεργειακής μετάβασης και της εφοδιαστικής.
«Η Τουρκία είναι ένας σημαντικός παίκτης στον τομέα των υποδομών. Είναι μεταξύ των παγκόσμιων ηγετών. Διαθέτει μοναδική εμπειρία στην ενεργειακή μετάβαση και τους εμπορικούς διαδρόμους. Πιστεύω ότι τα ενεργειακά ζητήματα θα είναι πολύ σημαντικά», πρόσθεσε.
Ο Αχμάντ υπογράμμισε επίσης τη στρατηγική σημασία του διαλόγου μεταξύ Άνκαρα και Νέου Δελχί εν μέσω της συνεχιζόμενης αστάθειας στη Δυτική Ασία: «Ως δύο μεγάλες χώρες που επηρεάζονται άμεσα από όσα συμβαίνουν στη Δυτική Ασία, η Ινδία και η Τουρκία πρέπει να μιλούν μεταξύ τους. Μπορεί να μην συμφωνούμε πάντα, αλλά πρέπει να βρισκόμαστε σε διάλογο».
Πέρα από τις στρατηγικές και οικονομικές διαστάσεις, η Τουρκία και η Ινδία μοιράζονται ισχυρούς πολιτιστικούς δεσμούς. Τα τελευταία χρόνια, η Τουρκία έχει γίνει ένας ολοένα και πιο δημοφιλής προορισμός για τους Ινδούς τουρίστες, ενώ την προτιμούν ιδιαίτερα για πολυτελείς ινδικούς γάμους στην Ιστάνμπουλ και στις μεσογειακές ακτές της χώρας.
Αυτοί οι δεσμοί ενισχύθηκαν και μέσω του κλάδου της ψυχαγωγίας. Ορισμένες παραγωγές του Bollywood που γυρίστηκαν στην Τουρκία τα τελευταία χρόνια γνώρισαν στο ινδικό κοινό τα τοπία, τον πολιτισμό και την ιστορική κληρονομιά της χώρας. Αντίστοιχα, οι τουρκικές τηλεοπτικές σειρές βρήκαν κοινό σε ορισμένα τμήματα της Ινδίας, συμβάλλοντας στην αύξηση της πολιτιστικής εξοικείωσης μεταξύ των δύο κοινωνιών.
Ένα από τα πιο αξιοσημείωτα παραδείγματα αυτής της αλληλεπίδρασης ήταν οι επισκέψεις του σταρ του Bollywood, Αμίρ Καν , στην Τουρκία το 2017 και το 2020, οι οποίες προσέλκυσαν έντονο ενδιαφέρον και στις δύο χώρες, δείχνοντας τη συνέχεια της πολιτιστικής ανταλλαγής.
Ο ρόλος των πολυμερών φόρουμ
Ο Αχμάντ ανέφερε ότι πέρα από τις διμερείς σχέσεις, οι πολυμερείς πλατφόρμες μπορούν επίσης να προσφέρουν ευκαιρίες συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών. Αναφερόμενος σε φόρουμ όπως οι BRICS και ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO), υποστήριξε ότι οι χώρες συχνά παραμερίζουν τις διμερείς διαφορές όταν συμπίπτουν τα ευρύτερα στρατηγικά τους συμφέροντα: «Ναι, μπορεί να υπάρχουν διαφορές μεταξύ ορισμένων εταίρων σε πολυμερείς πλατφόρμες, αλλά αν οι θετικές συνεισφορές που μπορεί να προσφέρει αυτή η πλατφόρμα επισκιάζουν αυτές τις διαφορές, πιστεύω ότι μπορούμε να προχωρήσουμε».
Ο Αχμάντ πρόσθεσε ότι μια στενότερη συνεργασία μεταξύ Ινδίας και Τουρκίας θα ωφελήσει και τις δύο πλευρές, και ότι η συνεργασία των δύο χωρών ως περιφερειακοί δρώντες μπορεί να ενισχύσει τις πολυμερείς πρωτοβουλίες και την αλληλεπίδραση με τον Παγκόσμιο Νότο.
Από την πλευρά του, ο Φιντάν επανέλαβε ότι η Τουρκία δεν έχει πρόβλημα με την Ινδία σε διμερές επίπεδο, ζητώντας από το Νέο Δελχί να μη βλέπει τις διμερείς σχέσεις μόνο μέσω του φακού των δεσμών της Άνκαρα με το Ισλαμαμπάντ. Στη Σιγκαπούρη είχε δηλώσει: «Όπως είπα, δεν έχουμε πρόβλημα με την Ινδία σε διμερές επίπεδο και καλούμε την Ινδία να μη βλέπει το ζήτημα από διαφορετική οπτική γωνία».
Ο Αχμάντ δήλωσε ότι, στο πλαίσιο των τρεχουσών διπλωματικών εξελίξεων, αναμένεται το Νέο Δελχί να κάνει θετικά βήματα: «Αν όντως συμβεί αυτό, θα δείτε ότι η Ινδία θα ανταποκριθεί πολύ θετικά».
Προς το παρόν, τόσο η Άνκαρα όσο και το Νέο Δελχί φαίνεται να δίνουν σήματα ότι, παρόλο που υπάρχουν κάποιες διαφορές απόψεων, ο διάλογος και η πρακτική συνεργασία δεν χρειάζεται να είναι όμηροι αυτών των διαφορών.
Όπως είπε και ο Φιντάν, το δύσκολο είναι να «τεθούν σε παρένθεση» οι διαφωνίες και να υπάρξει εστίαση στις ευρύτερες ευκαιρίες που υπάρχουν μεταξύ των δύο μεγάλων δυνάμεων του κόσμου.
