ММФ предупредува: Светот тоне во долгови какви што не се видени од 1945 година
Фондот вели дека енергетските шокови предизвикани од конфликти, построгите финансиски услови и зголемените трошоци за одбрана ги влошуваат фискалните притисоци, додека глобалните каматни плаќања ќе достигнат речиси 3 проценти од БДП за четири години
Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) во среда соопшти дека се очекува глобалниот јавен долг да достигне 100 проценти од БДП до 2029 година, ниво забележано само по Втората светска војна.
Фондот соопшти дека нема значително подобрување во динамиката на глобалниот јавен долг во 2025 година, додека војната на Блискиот Исток додаде нов извор на фискален притисок во веќе напнатата глобална средина, според априлското издание на нивниот „Фискален монитор“.
Во извештајот се вели дека конфликтот имал големи глобални последици со нарушување на снабдувањето со енергија, затегнување на финансиските услови и принудување на владите да избираат помеѓу ограничување на зголемувањето на цените и зачувување на фискалниот простор. Во него се забележува дека фискалното влијание било многу асиметрично низ земјите.
ММФ, исто така, изјави дека иако остриот пораст на политичката неизвесност што доминираше во економските перспективи пред една година се повлече од својот врв, основните фискални и геополитички притисоци не се намалија.
И покрај отпорноста на глобалната економија, фискалните перспективи се влошија, се вели во извештајот. Глобалниот бруто јавен долг се искачи на 93,9% од БДП во 2025 година и, според тековната траекторија, се предвидува да се зголеми на 95,3% во 2026 година; 97,2% во 2027 година; 98,8% во 2028 година и 100% во 2029 година.
Извештајот истакнува дека, покрај веќе високото ниво на глобален долг, траекторијата што ја подразбира тековната фискална позиција останува централна причина за загриженост. Повисоките каматни стапки и поголемата чувствителност на пазарот на фискалните вести сугерираат дека просторот за апсорбирање на понатамошни шокови е стеснет.
Се забележува дека дури и во земјите каде што динамиката на долгот се подобри, нивоата на јавниот долг во многу случаи остануваат над врвовите забележани за време на кризата со коронавирусот. Во меѓувреме, каматните плаќања нагло се зголемија од 2% од глобалниот БДП на речиси 3% за само четири години.
ММФ забележа дека САД имаат вкупен јавен дефицит еквивалентен на 7 до 8% од БДП и дека се чини дека немаат план за консолидација на долгот. Се предвидува дека бруто јавниот долг на САД ќе достигне 142,1% од БДП до 2031 година.
Во меѓувреме, Кина се прошири фискално на краток рок за да ја поддржи домашната побарувачка во услови на дефлациски притисоци, туркајќи го својот вкупен дефицит на околу 8% од БДП, се вели во извештајот. Се очекува континуираните големи дефицити да го турнат долгот на Кина на 126,8% од БДП до 2031 година.
ММФ предупреди дека војната на Блискиот Исток се заканува да ја влоши неповолната финансиска динамика и динамиката на цените на стоките преку повисоки глобални каматни стапки, посилен американски долар и зголемување на цените на енергијата, зголемувајќи го макроекономскиот притисок врз пазарите во развој и економиите во развој.
Се вели дека јавните финансии би можеле да бидат под понатамошен притисок од повисоките цени на храната и горивото, построгите финансиски услови, послабата економска активност и зголемувањето на трошоците за одбрана.
Во сценарио на продолжен конфликт, глобалниот долг што е во опасност би можел да се зголеми за 4 процентни поени.