Студија: Сонот е поважен за долговечноста од исхраната, вежбањето и социјалните врски

Ако се трудите квалитетно да се наспиете, можеби сте еден од многуте со ист или сличен проблем. Американските научници проценуваат дека околу 16 проценти од светската популација страда од несоница, додека неодамнешна студија на Националната фондација за спиење откри дека дури 60 проценти од возрасните Американци не спијат доволно.

Несоницата е нарушување кое се карактеризира со тешкотии при заспивање и одржување на квалитетен сон, што на крајот може да резултира со рано будење со чувство на недостаток на сон, замор и намалена концентрација. Претходните студии го поврзуваа недоволното спиење со неколку здравствени проблеми, од кои сите можат негативно да влијаат на животниот век на поединецот, објави онлајн списанието Медикал Њуз Тудеј (МНТ).

Недоволно сон го скратува животот

Најновата американска студија покажа дека недостатокот на сон има поголемо влијание врз пократкиот животен век од другите фактори што го сочинуваат животот, како што се исхраната, физичката активност и социјалните врски или социјалната изолација.

Претходните студии го поврзаа недоволното спиење со повеќе здравствени состојби кои можат негативно да влијаат на квалитетот на животот и животниот век на една личност, вклучувајќи кардиоваскуларни заболувања, дијабетес тип 2, дебелина, депресија, анксиозност, гастроинтестинални проблеми и деменција.

„Спиењето игра витална улога во речиси секој биолошки процес во нашите тела, но сепак тоа е однесување кое често го земаме здраво за готово“, изјави за MНT Ендру Мекхил, доктор на науки, вонреден професор и директор на Лабораторијата за спиење, хронобиологија и здравје на Колеџот за медицински сестри на Универзитетот за здравство и наука во Орегон.

„Лесно е да се одложи добриот ноќен сон до викендот или да се потцени неговата важност поради работа или дружење, но помалку спиење има последици за нашето здравје и благосостојба“, рече Мекхил, главен автор на нова студија неодамна објавена во списанието Подобрување на спиењето (Sleep Advances), која откри дека недоволното спиење е посилно поврзано со пократок животен век од кој било друг фактор, вклучувајќи ја исхраната, физичката активност и социјалната изолација, со исклучок на пушењето.

„Нашето истражување покажува дека без разлика каде живеете, без разлика дали е село, урбано подрачје, северниот, јужниот, источниот или западниот дел на земјата или градот..., спиењето игра клучна улога во здравјето и благосостојбата на секој поединец“, рече Мекхил.

Сонот не е луксуз, туку биолошка неопходност

Д-р Пакај Нгаи, медицински директор на Центарот за спиење и будност во Медицинскиот центар Палисејдс во Њу Џерси, кој лекува пациенти со нарушувања на спиењето и несоница и не бил вклучен во студијата, изјави за MНT дека е изненаден од наодите на студијата, кои го открија процентот на луѓе кои имаат проблеми со спиењето.

„Сонот не е луксуз или нешто кое треба да се жртвува - тоа е едноставно биолошка неопходност која е исто толку важна како и, а во некои аспекти, поважна од другите фундаментални здравствени потреби“, рече тој.

Д-р Џими Јоханес, пулмолог и специјалист за интензивна нега во Медицинскиот центар „МеморијалКеар Лонг Бич“ во Лонг Бич, Калифорнија, кој не бил вклучен во студијата, се согласува дека таа само ги потврдува претходните докази што го поврзуваат недоволното спиење со пократок животен век и додава дека го смета наодот за отрезнувачки, поради што треба да се посвети повеќе време на тоа. 

Јоханес вели дека е љубопитен да види дали постои минимално времетраење или фреквенција на недоволно спиење што е потребно за значително влијание врз животниот век.

Како да спиете доволно секоја вечер?

За оние кои се „борат“  секоја вечер доволно да се наспијат, Нгаи и Јоханес нудат неколку совети.

Дајте приоритет на спиењето. Ова е првиот чекор кон добивање доволно спиење, вели Јоханес.

„Многумина од нас често го жртвуваат спиењето за разни животни настани - одговорности, должности или само за забава. Оваа студија нè потсетува дека доволното спиење е исклучително важно за нашето здравје, затоа да му дадеме приоритет на спиењето пред другите активности - за нашето целокупно здравје.“

Тој советува да се обидете да создадете средина што поттикнува спиење во собата во која спиете. Треба да биде тивка, удобна за вас, ниту премногу ладна ниту премногу топла и доволно темна. Сето ова придонесува за подобрување на квалитетот и времетраењето на спиењето.

Нгаи вели дека доследноста е клучна и препорачува „да си легнете и да се будите во исто време секој ден, дури и за време на викендите, бидејќи на тој начин ќе го регулирате вашиот внатрешен часовник и циркадијален ритам“.

Тој исто така предлага да воспоставите релаксирачка рутина што ви одговара пред спиење. Ова може да биде читање книга, топла бања, медитација. Сето ова ќе ви помогне да го разјасните умот. Исто така е клучно да внимавате што консумирате во часовите пред да заспиете. 

„Избегнувајте кофеин, големи оброци и алкохол, бидејќи тие можат да ги нарушат вашите навики за спиење“, потсетува Нгаи.

И на крајот на краиштата, Нгаи советува да го ограничите изложувањето на сина светлина од електронски уреди како што се паметни телефони и компјутери најмалку 30 до 60 минути пред спиење.

„Овој вид светлина може да го наруши производството на мелатонин, хормонот што ве прави поспани“, објасни тој. Тој исто така додаде дека „голема пречка за соодветен квалитет на спиење може да бидат менталните болести и прекумерниот стрес, поради што треба да побарате помош од експерти. Подобреното управување со стресот, исто така, ќе помогне во квалитетот на спиењето“, истакна Јоханес.