Туркије мора да преземе поголема одговорност и да ги предводи напорите за зајакнување на регионалната поврзаност, изјави министерот за надворешни работи Хакан Фидан, истакнувајќи ја стратешката позиција на Анкара што ги поврзува Европа, Црното Море, Кавказ и Централна Азија.
Во разговор за Анадолија по Вториот министерски состанок за меѓурегионална безбедност и поврзаност во Брисел, одржан на маргините на Советот за надворешни работи на ЕУ, Фидан рече дека централната улога на Туркије е широко признаена.
„Треба да преземеме одговорност соодветна на оваа улога, и со предлагање решенија и со преземање на водечката улога“, рече тој.
Фидан го опиша состанокот како значаен во својата агенда и резултати, нагласувајќи дека земјите треба да одат подалеку од развивање стратегии за поврзување и да преземат конкретни чекори за нивно спроведување.
Претставниците од земјите-членки на ЕУ, Кавказ и Централна Азија разговараа за начините за подобрување на протокот на трговија, енергија и податоци низ регионите, рече тој.
Тие, исто така, ги разгледаа лекциите од нарушувањата предизвикани од војните и кризите во Ормускиот Теснец, теснецот Баб ал Мандаб и Црното Море, како и начините за зголемување на отпорноста на регионалните врски.
Фидан рече дека Туркије служи како стратешки центар преку Средниот коридор, поврзувајќи ја Европа со Црното Море, Кавказ и Централна Азија.
Испораки на жито од Црното Море
На маргините на состанокот, Фидан одржал билатерални разговори со претставници од Украина, Германија, Литванија, Данска, Бугарија, Романија и Молдавија.
Тој рече дека продолжуваат дипломатските напори за продолжување на испораките на жито преку Црното Море, додавајќи дека Анкара го дискутира ова прашање и со Москва и со Киев, како и со европските партнери.
„Разгледуваме како житото повторно може да стигне до глобалните пазари“, рече тој.
Фидан рече дека Туркије, исто така, предложила мерки за олеснување на извозот на жито, особено за да се помогне во задоволувањето на потребите на посиромашните земји. Тој рече дека дел од предлозите се финализирани за време на состанокот во Брисел.
Прашањето директно влијае на земјите од Црното Море, вклучувајќи ги Бугарија и Романија, додаде тој.
Фидан рече дека Анкара разговара за можна формула со релевантните страни, но дека е прерано да се откријат детали. Тој истакна дека Русија се спротивставува на привремен договор за аранжманите на Црното Море без траен мировен договор со Украина.
Спорот околу Донбас останува клучна пречка
Фидан, исто така, разговараше за преговорите меѓу Русија и Украина со посредство на САД во Обединетите Арапски Емирати, велејќи дека фундаменталните несогласувања остануваат нерешени.
Туркије беше домаќин на неколку рунди разговори во ист формат и остана во контакт со двете страни, рече тој.
„Верувам дека е моја должност да ја информирам релевантната јавност дека суштината на прашањето останува нерешена“, рече Фидан.
Тој рече дека Русија бара контрола врз преостанатиот дел од регионот Донбас, кој Москва го смета за своја територија, додека Украина не е подготвена да отстапи земја што ја смета за дел од својата татковина.
Фидан го идентификуваше територијалниот спор како централна пречка за мировен договор, велејќи дека двете страни имаат различни проценки за територијата што е сè уште во прашање.
„Според руската дефиниција, остануваат 11 до 12 проценти од територијата; според Украинците, бројката е 18 проценти“, рече тој.
Тој додаде дека решението ќе треба да воспостави јасна идна линија на контакт меѓу руските и украинските сили, при што прашањето за Донбас останува најкритична точка во преговорите.
Безбедносни гаранции и европска архитектура
Фидан рече дека безбедносните гаранции што ги бараат двете страни се друго големо прашање, додавајќи дека секое решение би ги преобликувало и односите меѓу Русија и Европа.
Затоа, идната европска безбедносна архитектура треба да се дискутира отворено и конкретно, рече тој.
Тој истакна дека Туркије им доставила предлози на страните и дека претседателот Реџеп Таип Ердоган има богато искуство во дипломатските напори.
Фидан ги навел клучните прашања како линијата на контакт, спорот за Донбас, безбедносните гаранции, новата безбедносна архитектура меѓу Европа и Русија и иднината на санкциите и замрзнатите средства на Русија додека Украина се обновува.
Постигнувањето договор за сите овие прашања на начин што ќе ги задоволи сите страни би било тешко, рече тој.
Фидан, исто така, ја нагласи важноста на одржувањето на поморската безбедност и слободата на пловидба во Црното Море, додека продолжуваат дипломатските напори за завршување на војната.
Тој рече дека Туркије се надева дека нејзините предлози ќе помогнат да се најде пат напред, додавајќи дека Анкара разговарала со релевантните страни и би можеле да споделат детали доколку тие бидат спроведени во наредните денови.






















