| Macedonian
СВЕТ
3 мин читање
Средба на Фидан со претставничката на Гутереш за Кипар
Средбата се одржа пред планираната посета на генералниот секретар на ОН на островот
Средба на Фидан со претставничката на Гутереш за Кипар
Turkish foreign minister meets Cyprus envoy ahead of UN chief's visit to island

Турскиот министер за надворешни работи, Хакан Фидан, денеска се сретна во Анкара со личниот претставник на генералниот секретар на ОН, Антонио Гутереш, за Кипар, за да разговараат за најновите случувања во врска со кипарското прашање пред планираната посета на генералниот секретар на ОН на островот.

Според извори од турското Министерство за надворешни работи, за време на состанокот, Фидан и Марија Ангела Олгин Куелар од ОН разменија мислења за најновите случувања во врска со Кипар.

Фидан повтори дека Туркије, како гарантна сила и татковина на кипарските Турци, верува дека „најреалното решение за кипарското прашање лежи во коегзистенцијата на двете држави на островот“.

Тој, исто така, рече дека пристапите што не ги признаваат вродените права на кипарските Турци за суверена еднаквост и еднаков меѓународен статус, врз основа на реалноста на островот, „нема да придонесат за решение“.

Именувањето на Куелар

Гутерес ја назначи Куелар, поранешен колумбиски министер за надворешни работи, за свој личен претставник за Кипар на 5 јануари 2024 година.

Таа беше задолжена да утврди, преку консултации со двете страни на островот и трите гарантни сили, дали постои доволно заедничка основа за започнување нов формален процес на преговори за кипарското прашање.

Првичниот мандат на Куелар заврши во јули 2024 година. Врз основа на нејзините наоди, ОН формално заклучија во октомври 2024 година дека не постои заедничка основа меѓу страните за решение.

Во 2025 година, Гутереш започна нов процес на соработка насочен кон градење доверба меѓу двете страни преку поттикнување култура на соработка и покрај отсуството на заедничка основа за формални преговори.

По проширениот неформален состанок за Кипар во Женева во март 2025 година со учество на двете страни, трите гарантни сили и Гутереш, Куелар беше повторно назначен за личен претставник за да го надгледува процесот на соработка и да се подготви за втор проширен неформален состанок во јули.

Сепак, за време на процесот не беше постигнат значаен напредок, главно поради негативниот став на кипарско-грчката страна за клучните прашања, вклучително и отворањето нови премини, според извори од турското Министерство за надворешни работи.

Долготраен спор

Кипар е заглавен во децениски спор меѓу кипарските Грци и кипарските Турци, и покрај дипломатските напори на ОН за постигнување сеопфатно решение.

Етничките напади што започнаа во раните 1960-ти ги принудија кипарските Турци да се повлечат во енклави за нивна безбедност.

Во 1974 година, државен удар на кипарските Грци насочен кон анексија на островот од страна на Грција доведе до воена интервенција на Туркије како гарантна сила за заштита на кипарските Турци од прогон и насилство. Како резултат на тоа, Турската Република Северен Кипар (ТРСК) беше основана во 1983 година.

Во последниве години имаше повремени мировни процеси, вклучително и неуспешна иницијатива од 2017 година во Швајцарија под покровителство на земјите гаранти Туркије, Грција и Велика Британија.

Администрацијата на кипарските Грци влезе во ЕУ во 2004 година, истата година кога кипарските Грци самостојно го блокираа планот на ОН за ставање крај на долгогодишниот спор.

Повеќе
Мицотакис: Нема да има предвремени избори наесен, ќе бидат редовни во 2027 година
Масовна евакуација на жители и туристи во Франција по шумските пожари
ЕУ изненадена од новите тарифи наметнати од САД
Четворица Палестинци убиени во напад на израелската армија и доселеници кај Наблус на Западниот Брег
Туркије ги испраќа првите пилоти во Велика Британија за обука на Еурофајтер
Изгласана реконструкцијата на Владата на Црна Гора, именувани четири нови министри
Стапија на сила новите царини на САД за над 60 држави поради увоз од принудна работа
Трамп ќе замрзнува ирански средства за надомест на штетите во Ормутскиот Теснец
Кина и АСЕАН повикаа на итен прекин на непријателствата на Блискиот Исток
Иран го отфрли предлогот за примирје со САД доставен преку ирачкиот премиер Заиди
Трамп: Размислувам за нов масовен напад против Иран
Трамп: Би се сретнал со Нетанјаху ако допатува во САД следната недела
Туркије остро го осудува израелскиот напад предводен од министерот врз џамијата Ал Акса
Зеленски: До есен нови трилатерални разговори Киев – Москва – Вашингтон
Рубио: Имавме добар разговор со Лавров во Манила