Ένας πρώην ανώτερος Βρετανός αξιωματικός κατέθεσε σε δημόσια έρευνα ότι οι βρετανικές ειδικές δυνάμεις στο Αφγανιστάν φαίνεται να διέπραξαν έγκλημα πολέμου εκτελώντας υπόπτους και ότι δεν έγινε τίποτα παρά το γεγονός ότι αυτό ήταν ευρέως γνωστό στην ανώτερη ιεραρχία.
Το Βρετανικό Υπουργείο Άμυνας (MoD) διέταξε την έρευνα αφότου ένα τηλεοπττικό ντοκιμαντέρ της BBC ανέφερε ότι οι στρατιώτες της Ειδικής Αεροπορικής Υπηρεσίας (SAS) είχαν σκοτώσει 54 ανθρώπους κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Αφγανιστάν πριν από περισσότερα από δέκα χρόνια υπό ύποπτες συνθήκες.
Η έρευνα εξετάζει σειρά νυχτερινών επιχειρήσεων από βρετανικές δυνάμεις από τα μέσα του 2010 έως τα μέσα του 2013, όταν αυτές εντάσσονταν σε συνασπισμό υπό αμερικανική ηγεσία που πολεμούσε τους Ταλιμπάν.
Η βρετανική στρατιωτική αστυνομία είχε προηγουμένως διεξάγει αρκετές έρευνες για καταγγελίες ανάρμοστης συμπεριφοράς από δυνάμεις στο Αφγανιστάν, συμπεριλαμβανομένων των κατηγοριών κατά της SAS, αλλά το βρετανικό Υπουργείο Άμυνας σημείωσε ότι για καμία από αυτές δεν βρέθηκαν αρκετά στοιχεία για ποινικές διώξεις.
Ανησυχίες από στρατιώτες
Στόχος της έρευνας είναι να διαπιστωθεί κατά πόσο υπήρχαν αξιόπιστες πληροφορίες για εξωδικαστικές εκτελέσεις, αν οι έρευνες από τη στρατιωτική αστυνομία χρόνια αργότερα για αυτές τις υποψίες διεξήχθησαν καταλλήλως, και αν καλύφθηκαν παράνομες δολοφονίες.
Ο πρόεδρός της ερευνητικής επιτροπής, ανώτερος δικαστής Τσάρλς Χάντον-Κέιβ, δήλωσε ότι είναι σημαντικό να παραπεμφθούν στις αρμόδιες αρχές όλοι όσοι έχουν παραβιάσει τον νόμο, ενώ η σκιά της υποψίας θα πρέπει να απαλλαγεί από όσους δεν έπραξαν τίποτα λάθος.
Η έρευνα θα αξιολογήσει τις υποψίες που εξέφρασαν Βρετανοί στρατιώτες που είχαν αναπτυχθεί προηγουμένως στο Αφγανιστάν σχετικά με μια υπομονάδα που ονομάζεται UKSF1, η οποία λέγεται ότι σκότωσε άνδρες σε ηλικία μάχης σε ορισμένες επιχειρήσεις, ανεξάρτητα από το αν αποτελούσαν απειλή.
Σε νέα κατάθεση, που δόθηκε ειδικά αλλά δημοσιοποιήθηκε τη Δευτέρα, ένας αξιωματικός γνωστός ως N1466, ο οποίος τότε ήταν Αναπληρωτής Αρχηγός Επιτελείου Επιχειρήσεων στο Επιτελείο των Βρετανικών Ειδικών Δυνάμεων, αποκάλυψε ότι το 2011 είχε αρχίσει να υποψιάζεται τον αυξημένο αριθμό κρατουμένων που είχαν σκοτωθεί κατά τη διάρκεια ενεργειών της UKSF1.
Βάσει εξέτασης επίσημων αναφορών μετά από έφοδους, είπε ότι ο αριθμός των εχθρών που σκοτώθηκαν στη μάχη (EKIA) υπερέβαινε τον αριθμό των όπλων που ανακτήθηκαν, και ότι οι αναφορές πως οι κρατούμενοι προσπάθησαν να πάρουν όπλα ή να χρησιμοποιήσουν χειροβομβίδες μετά τη σύλληψη δεν φάνηκαν αξιόπιστες.
«Μιλάμε για εγκλήματα πολέμου»
« Θα πω ξεκάθαρα ότι μιλάμε για εγκλήματα πολέμου... μιλάμε για την επιστροφή των κρατουμένων στον στόχο και την εκτέλεσή τους με το πρόσχημα ότι διέπραξαν βία κατά των δυνάμεων», είπε ο εξομολογητής N1466 στον Όλιβερ Γκλάσγκοου, τον επικεφαλής δικηγόρο της έρευνας.
Είπε ότι είχε εγείρει το ζήτημα στον Διευθυντή των Ειδικών Δυνάμεων, γνωστό ως 1802, αλλά αντί να εξετάσει ως ποινική δράση, εκείνος διέταξε μόνο εξέταση της τακτικής των επιχειρήσεων.
Ο πρώην αξιωματικός είπε ότι μετανιώνει που εκείνη την εποχή δεν προσέφυγε ο ίδιος στη στρατιωτική αστυνομία, παρότι αργότερα κατήγγειλε τις υποψίες του το 2015.
«Είχα πολύ μεγάλες ανησυχίες για αυτό που ισχυρά υποψιαζόμουν ότι ήταν παράνομες δολοφονίες αθώων ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένων παιδιών», ανέφερε στη γραπτή του κατάθεση.
«Κατέληξα στην άποψη ότι το ζήτημα των εξωδικαστικών εκτελέσεων δεν περιοριζόταν σε έναν μικρό αριθμό στρατιωτών μιας μόνο υπομονάδας της UKSF1 αλλά ήταν πιθανώς ευρύτερο και προφανώς ήταν γνωστό σε πολλούς στην UKSF.»
Άλλες καταθέσεις που παρείχαν πρώην αξιωματικοί και ένας αξιωματούχος του υπουργείου άμυνας έδειξαν ότι υπήρχαν απογοητεύσεις μεταξύ των στρατιωτών επειδή όσοι συλλαμβάνονταν κατά επιχειρήσεων που βασίζονταν σε πληροφορίες απελευθερώνονταν λίγες μέρες αργότερα, καθώς το αφγανικό δικαστικό σύστημα δεν μπορούσε να αντεπεξέλθει.
Επίσης ακούστηκε ότι υπήρχε έντονος ανταγωνισμός μεταξύ των δύο μονάδων ειδικών δυνάμεων, UKSF1 και UKSF3, στην οποία ανήκε ο N1466.
«Γνωρίζω επίσης ότι κάποιοι εκεί έξω θα θέλουν να με παρουσιάσουν σαν να έχω κάποιο προσωπικό μένος... Θα ήθελα απλώς να τονίσω πως τίποτα, απολύτως τίποτα, δεν απέχει περισσότερο από την αλήθεια», είπε ο N1466 στην έρευνα.
«... δεν ενταχτήκαμε στην UKSF για τέτοια συμπεριφορά, ξέρετε, να πυροβολούνται νήπια στα κρεβάτια τους ή τυχαίοι φόνοι. Δεν είναι κάτι ιδιαίτερο, δεν εκφράζει τις αξίες μας, και πιστεύω ότι οι περισσότεροι από εμάς ούτε θα το εγκρίνουν ούτε θα το συγκαλύψουν.»
Η έρευνα συνεχίζεται.
