Дејвид Шулц

Повеќето прогнози за среднорочните избори во САД во 2026 година се читаат како едноставен победнички круг на демократите. Довербата во претседателот Доналд Трамп е историски ниска. Економијата е под притисок од скокот на цените на бензинот предизвикан од војната.

Демократите со голема разлика се помотивирани да гласаат од републиканците. Мапите изгледаат поволно. Случајот е затворен, нели?

Не баш. Она што повеќето од тие прогнози го изоставуваат е другиот број: 59 проценти од Американците ја гледаат Демократската партија негативно.

Тоа е речиси идентично со 58 проценти кои ги гледаат републиканците негативно.

Демократите се кандидираат во најповолната политичка средина во последниве години против партија која е едвај помалку популарна од нив.

Таа тензија, помеѓу силниот ветер во грбот и слабиот бренд, е она што ја прави 2026 година навистина неизвесна и што ја прави оваа прогноза различна од повеќето други што ќе ги прочитате.

Таа моделира четири различни сценарија и го гради проблемот со брендот на демократите како квантифицирана варијабла, наместо да ја игнорира.

Поволната средина е реална

Почнуваме со она што навистина им оди во прилог на демократите. Довербата во претседателот е најдобриот единствен предвидувач за среднорочните резултати, а рејтингот на Трамп од 37% се совпаѓа со оној на Џорџ В. Буш во 2006 година, годината кога републиканците изгубија 30 места во Претставничкиот дом и двата дома на Конгресот.

Меѓу независните гласачи, кои одлучуваат за најконкурентните трки за мандати, довербата во Трамп се сруши на само 25%.

Во однос на економијата, само 23 проценти од Американците одобруваат како тој се справува со трошоците за живот. Цените на бензинот скокнаа по почетокот на војната во Иран кон крајот на февруари, а дека добро се справува со инфлацијата сметаат 27 проценти од граѓаните.

Демократите, исто така, водат на генеричкото гласачко ливче, на анкетното прашање која партија сакаат да го контролира Конгресот, за 5 до 10 поени во зависност од анкетата.

Уште поважно, 73% од демократите велат дека овие избори се поважни од претходните среднорочни избори, во споредба со само 52 проценти од републиканците.

Војната во Иран постојано ја влошува економската средина  за републиканците. Цените на бензинот покажуваат мали знаци на олеснување.

Зголемената економска анксиозност би можела многу лесно да се претвори во добивка на пратенички места за демократите, бидејќи гласачите ја сметаат партијата на власт одговорна за тоа колку плаќаат на бензинската пумпа и во продавницата за храна.

Конкурентската мапа на местата ја надополнува сликата. Републиканците имаат тесно мнозинство во Претставничкиот дом од 220 наспроти 215, а демократите треба да префрлат само три нето места за да ја преземат контролата.

Во Сенатот, 22 од 35-те места за избор ги држат републиканците. Со прераспределбата на изборните единици во Вирџинија во средината на циклусот, одобрена во април 2026 година, префрли неколку претходно безбедни републикански области на сметката на демократите и пред да  има гласање.

Четирите сценарија

Наместо да понуди едно предвидување, оваа прогноза моделира четири различни исходи врз основа на тоа како клучните варијабли се одвиваат помеѓу сега и ноември.

Клучниот наод е дека разликата помеѓу најдобрите и најлошите резултати за демократите е огромна, а променливата што го предизвикува тој јаз не е рејтингот на Трамп. Тоа е силата на самиот демократски бренд.

Под синиот бран, демократите би можеле да се приближат до 253 места во Претставничкиот дом и 53 во Сенатот.

Во основниот случај, со задржување на сегашните услови, тие достигнуваат приближно 225 места во Претставничкиот дом и 51 во Сенатот, и двете тесни мнозинства.

Во случај на отпор на републиканците, каде довербата во Трамп се стабилизира, а ентузијазмот на демократите исчезнува како што се случи во 2022 година, Претставничкиот дом паѓа на околу 220, едвај мнозинство.

Ако проблемот со демократскиот бренд се влоши дополнително, тие нема да успеат да добијат целосно мнозинство.

Ентузијазмот е вистинска променлива, а не само тема за разговор. Во моментов, значајната предност на демократскиот ентузијазам се преведува во веројатност за мнозинство и колку брзо таа веројатност еродира ако енергијата на излезност исчезне до Денот на изборите, како што беше порано.

Проблемот со демократскиот бренд

Еве што ја издвојува оваа прогноза од повеќето други. Анкета на Си-Ен-Ен од март 2026 година покажа дека само 28% од Американците имаат позитивен став кон Демократската партија.

Пју Рисрч (Pew Research) во април 2026 година покажа дека 59% имаат негативен став.

Во декември 2025 година, пак, анкета на Квинипиак (Quinnipiac) покажа дека само 42% од демократските гласачи го одобруваат работењето на сопствената партија во Конгресот, во споредба со 77% од републиканците кои го одобруваат нивниот.

Излезните анкети од 2024 година ја направија структурната слабост неоспорна. За прв пат откако започнаа излезните анкети, републиканците беа побројни од демократите во партиската идентификација меѓу вистинските гласачи, 35% наспроти 31%, а независните беа 34%.

Податоците на Галуп за целата 2024 година го потврдија тоа: републиканците имаа предност од еден поен во партиската припадност кога беа вклучени независните избирачи.

Демократската коалиција значително се намали, губејќи ја поддршката кај хиспаноамериканските гласачи, помладите мажи и гласачите од работничката класа без факултетски дипломи, сите групи кои со генерации беа сигурно демократски.

Плафонот „Не Трамп“

Проблемот со брендот има специфична форма. Од 2016 година, централната порака на Демократската партија во суштина е: ние не сме Трамп.

Таа порака понекогаш функционирала, а понекогаш не, а моделот кога функционира и кога не успева е откривачки.

Потпирањето врз „Не Трамп“ наспроти позитивна агенда не функционирало секогаш.

Демократите победија во 2018 и 2020 година со пораката „Не Трамп“, но загубија во 2016 година и повторно во 2024 година, два избори каде што партија со убедлива афирмативна агенда требаше да помине подобро.

Среднорочните избори во 2022 година се најрелевантната предупредувачка приказна. Демократите имаа четири до пет поени предност на генеричкото гласачко ливче таа пролет.

Одлуката на Врховниор суд во случајот Добс и забрана на абортусот ја освежи нивната база. Повеќето прогнозери очекуваа бран. Наместо тоа, републиканците го задржаа Претставничкиот дом. Плафонот се одржа.

Анкета на Си-Ен-Ен покажа дека повеќе од три четвртини од гласачите кои планираат да ги поддржат демократите го опишуваат својот глас како порака за спротивставување на Трамп, речиси иста динамика како во 2022 година.

Структурната средина е полоша за републиканците сега отколку што беше тогаш, но пораката на демократите не е поафирмативна.

Како слабоста на брендот ги менува бројките

Кога слабоста на брендот на демократите е вградена во моделот како квантифицирачка променлива, таа функционира како систематско ограничување на она што поволната средина инаку би го произвела.

Само структурната средина, заснована исклучиво на рејтинзите на одобрување, генеричкото гласање и економската анксиозност, би предвидела приближно 248 демократски места во Претставничкиот дом.

Казната за брендот го намалува тоа на околу 225. Таа разлика од 23 места е разликата помеѓу доминантно мнозинство и мнозинство што виси на конец.

Математиката за Сенатот се стеснува на истиот начин. Џон Ософ во Џорџија, единствениот демократски актуелен претседател кој се кандидира за реизбор во држава што Трамп ја освои во 2024 година, станува многу тешко да се заштити во секое сценарио каде што проблемот со брендот постои и понатаму.

Пресврт во Мејн, Северна Каролина и Мичиген, а задржувањето на Џорџија, е остварливо. Не е гарантирано.

Заклучок

Демократите се фаворити за победа во Претставничкиот дом во ноември 2026 година, со веројатност од приближно 55 до 62 проценти според тековните анкети.

Сенатот е на околу 50 до 55 проценти, што е крајно неизвесно. И двата броја се значително пониски отколку што би сугерирала суровата политичка средина, а разликата речиси целосно се објаснува со проблемот со брендот.

Најзначајното прашање помеѓу сега и ноември не е дали рејтингот на Трамп паѓа или дали цените на бензинот се намалуваат.

Тоа е дали демократите им даваат причина на гласачите да гласаат за нив, а не едноставно против него.

Стратегијата „Не Трамп“ има плафон. Историјата покажува точно каде е тој плафон.

Дали демократите повторно ќе се соочат со тоа во 2026 година, или конечно ќе го пробијат, ќе одреди не само колку места ќе освојат, туку и дали мнозинството изградено само врз опозицијата може да се одржи откако ќе го добијат.

Методологија: Проекциите за местата користат четири проценети варијабли: претседателскиот рејтинг (40%), водство на општите гласачки ливчиња (30%), економска анксиозност (20%) и разлика во ентузијазмот на демократите (10%). Прилагодување на слабоста на брендот од минус 20 до 23 места во Претставничкиот дом и минус 2 места во Сенатот се применува врз основа на тековните податоци за наклонетост кон демократите во однос на историските основни вредности. Структурни прилагодувања: +3,5 места (прераспределба на изборите во Вирџинија), минус 4 места (геримандеринг/ВРA).

Дејвид Шулц

Дејвид Шулц е истакнат професор по политички науки, правни студии и студии за животна средина на Универзитетот Хамлајн во Сент Пол, Минесота. Тој е автор на повеќе од 45 книги и 200 статии.

Извор: ТРТ Ворлд

Напомена: Ставовите изразени во овој напис му припаѓаат на авторот и не ја одразуваат нужно уредувачката политика на ТРТ Балкан